Page 4 - (SAYI 285 - 1 a\360ustos 2018.qxd)
P. 4

1 Aðustos 2018 Çarþamba4







                  Dolma


                ustalarý                                                                                                                                 SAFRANBOLU

              uyarýyor:                                                                                                                                          TRENÝ







                                                                                                                                                    Hasan Ali Kalayoðlu   hkalayoglu@hotmail.com

                                                                                                                                  Gömleðin ilk düðmesi yanlýþ ilik-  pün üstünde duran iki minicik çay-
                                                                                                                               lenince diðerleri de yanlýþ gider.   danlýðýn týkýrtýsý kulaðýmýza þiir gibi
                                                                                                                                  C.BRUNO                      geliyordu. Hemen bardaklarý çýkarýp
                                                                                                                                                               çaylarýmýzý doldurmaya baþladý. Bir
                                                                                                                                  Birkaç gün önce bir arkadaþýmýz  yandan da konuþuyordu:
                                                                                                                               facebookta "Ýskilip, neden Safran-  -"Evet, gördüðünüz ürünler Ýski-
                                                                                                                               bolu olamadý?" sorusuna dayalý bir  lip malý. Ben hemen hemen her ay
                                                                                                                               konu açmýþtý. Okuyunca 4-5 yýl ön-  Ýskilip'e gider; Elmalý'yý, Göl'ü,
                                                                                                                               ceki bir aným aklýma geldi. Okuyun-  Aluç'u, Çomu'yu dolaþýp bunlarý to-
                                                                                                                               ca, sorunun yanýtý da verilmiþ ola-  parlar gelirim. Doðrusu, satýþlarý da
                                                                                                                               caktý. Bu nedenle de buraya almak  hiç fena deðil."
                                                                                                                               istedim.                           Ben;
                                                                                                                                  Bir yaz günü. Saat 09.30-10.00  -"Peki ama neden Safranbolu
                                                                                                                               civarý ve hanýmla birlikte Safranbo-  ürünü diye satýyorsunuz? Ýskilip'in
                                                                                                                               lu'da esnaf arastalarý arasýnda dola-  hakkýný yemiþ olmuyor musunuz?"
                                                                                                                               þýyoruz. Manzara Ýskilip'in birebir  diye biraz da sitemli bir tarzda so-
                                                                                                                               aynýsý. Esnaftan bazýsý dükkânýnýn  runca, gözlerime bakarak þunlarý
       ‘Bize sormadan düðün                                                                                                    elindeki ibrikle kendi dükkânýnýn  hip çýkmazsanýz bir çýkan bulunur."
                                                                                                                               kepenklerini yeni açýyor. Bir kýsmý
                                                                                                                                                               söyledi:
                                                                                                                                                                  -" Eee arkadaþ, siz malýnýza sa-
                                                                                                                               önüyle birlikte komþu dükkânlarýnýn
                                                                                                                               önünü de hafif ýslatmýþ, hafif hafif
                                                                                                                                                                  Sözün bittiði yerdi burasý ve
                                                                                                                                                               "haklýsýnýz" demekten baþka bir þey
                                                                                                                               süpürmekte. Daha önce gelenler
                                                                                                                               ise bu iþleri bitirerek dükkânýnýn
                                                                                                                                                               diyemedim.
                                                                                                                               önüne koyduðu hasýr sandalyesine
                                                                                                                                                                  Konuþma yavaþ yavaþ Safran-
       günü                        belirlemeyin’                                                                               oturmuþ, sabah çayýný içmekte. Ye-  bolu ile Ýskilip arasýndaki benzerlik-
                                                                                                                               ni yeni gelenler ise tüm dükkân sa-
                                                                                                                                                               lere doðru geliþti. Ben de bu arada
                                                                                                                                                               kafamý kurcalayýp duran temel so-
                                                                                                                               hiplerine teker teker selam verip ha-
                                                                                                                               yýrlý alýþveriþler dileklerini ilettikten
                                                                                                                                                               ruyu sordum:
                                                                                                                                                                  -"Safranbolu'yu dünyaya taný-
                                                                                                                               sonra kendi dükkânýna doðru yö-
                                                                                                                                                               tan deðerlerin hemen hepsi, belki
                                                                                                                               nelmekte. Hepsi de güler yüzlü ve
                                                                                                                               hallerinden memnun.
                                                                                                                                                               halde, Ýskilip neden Safranbolu
                                                                                                                                  Doðrusu bir tuhaf oldum. "Neden  de daha fazlasý Ýskilip'te de olduðu
                                                                                                                               benim ilçem böyle deðil, buradan ne-  olamadý?"
        Ne geline takýlacak                                                                                                    yi eksik?", ya da "Ayný özelliklere sa-  Defalarca Ýskilip'e gelmiþ ve iyi
        altýnlar, ne daðýtýla-                                                                                                 hip olan ilçemi býrakýp da neden bu-  bir gözlemci olduðu belli olan
       cak hediyeler, ne de                                                                                                    rayý görmek istedim?" sorularý ka-  dükkân sahibinin verdiði yanýt, tüm
                                                                                                                               famda dönüp dururken, Elmalý, Göl,
                                                                                                                                                               soru iþaretlerini ortadan kaldýran net
          yeni eve alýnacak                                                                                                    Aluç gibi köylerin birinde yapýldýðý ilk  bir gözlemdi. Þunlarý söyledi bize:
        beyaz eþya ve mo-                                                                                                      bakýþta belli olan minyatür beþik, tok-  -"Ýskilip esnafýnýn geleneksel ya-
      bilyalar. Ýskilip'te dü-                                                                                                 maklý kaðný vb. dolu bir dükkânýn  pýsý bize göre çok daha köklü ve üs-
        ðünlerin en önemli                                                                                                     önüne geldik. Þaþkýnlýkla bir þeyler  tün özellikler taþýyor. Arastalarýnýzýn
                                                                                                                                                               bundan 50 yýl kadar önceki durumu
                                                                                                                               alacaðýmýzý zannederek yanýmýza
      unsuru hiç þüphesiz                                                                                                      gelen dükkân sahibine tokmaklý kað-  buraya göre çok daha mistik ve ori-
       Ýskilip Dolmasý. Du-                                                                                                    nýyý göstererek sordum:         jinal özelliklere sahip. Siz, hatayý yýl-
         rum böyle olunca                                                                                                         -"Bunlar Safranbolu'da mý yapý-  lar önce yapmýþsýnýz. Þöyle ki,
      düðün vaktinde dol-                                                                                                      lýyor?                          arastada el deðiþtiren ya da yýkýlan
                                                                                                                                  -"Evet, bizim yerli ürünümüz-
                                                                                                                                                               bir dükkânýn yerine çok katlý, en kö-
        ma ustasý neredey-                                                                                                     dür."                           tüsü de beton yapý yapýlmasýna ses
         se damattan daha                                                                                                         Ýçimdeki öfkeyi bastýrmaya çalý-  çýkarmamýþsýnýz. O mistik ve doðal
        önemli bir konuma                                                                                                      þarak gözlerimi gözlerine dikip sert-  güzellik de orada bitmiþ. Ahþap ya-
      oturuyor. Düðün sa-                                                                                                      çe söylendim:                   pýnýn arasýndaki bir tek beton bina
                                                                                                                                                               bile tüm arastanýn mistik ve orijinal
                                                                                                                                  -"Bana sanki Ýskilip'ten getirilmiþ
       hiplerini uyaran dol-                                                                                                   gibi geliyor."                  özelliðini yitirmesi demektir. Ýþte biz
       ma ustalarý kendile-                                                                                                       Bir an durakladý; sonra da su-  buna izin vermedik. Beton yapmak
       rinden habersiz dü-                                                                                                     çüstü yakalanmýþ olmanýn verdiði  isteyenler için yeni bir kent yeri ay-
                                                                                                                               mahcubiyetle:
                                                                                                                                                               rýldý. Onlar orada istedikleri gibi bi-
         ðün gününe karar                                                                                                         -"Evet." dedi ve devam etti, "As-  nalar diktiler ama burada kalanlar
        verilmemesini aksi                                                                                                     lýnda Ýskilip'ten getiriyoruz ama  kentin yapýsýna kesinlikle sadýk kal-
         takdirde dolmasýz                                                                                                     müþteriye bu þekilde söylememiz  dýlar ve ahþap görünümden hiçbir
        düðün yapmak zo-                                                                                                       gerekiyor. Yoksa siz Ýskilip'ten mi  dönemde vazgeçmediler. Zaten bir
                                                                                                                               geldiniz? Doðrusu buraya Ýskilipli az
                                                                                                                                                               süre sonra bizim korumamýza da
      runda kalabilecekle-                                                                                                     gelir. Çünkü Ýskilip'in buradan pek  gerek kalmadý, çünkü devlet yasak-
               rini belirtiyor                                                                                                 de farký yoktur."               ladý. Dikkat ederseniz resmi binalar,
                                                                                                                                  Göðsümü kabartarak yanýtla-  hatta banka þubeleri bile ayný görü-
          Düðün ve Hac dönüþü ikramýnýn vazge-  öðrenilip ustadan onay alýndýktan sonra gün  nü belirlemek için önce ustalarla görüþerek  dým:                 nümde. Ýþte aramýzdaki en önemli
       çilmezi olan ve Ýskilip'in en eski geleneklerin-  belirleniyor ve davetiyeler daðýtýlýyor. Hatta  dolma ustasýnýn boþ gününü öðreniyor. Kar-  -"Övünmek gibi olmasýn ama  fark bu."
       den biri olan Ýskilip Dolmasý her þeye rað-  ustayý garantiye almak için ustanýn dolma  þýlýklý mutabakattan sonra dolma ustasýnýn  evet, Ýskilipliyiz."   Soru cevabýný bulmuþtu. Hem
       men yaþatýlýyor. Ancak bu önemli günlerde  malzemeleri rehin alan bile oluyor.   onayýyla düðün gününe karar veriliyor. Dol-  Ayný yumuþak tavrýyla bizi içeri  de geri dönülemeyecek kadar acý
       verilecek olan Ýskilip Dolmasý'nýn bir diðer  Düðün yapacak aileler düðün tarihi belir-  ma ustasýnýn gün belirlemedeki önemli rolü  buyur etti ve;     bir biçimde. Bu saatten sonra da
       yönü ise davetlerin verileceði günü dolma  lerken genelde akraba ve dostlarýn rahat ka-  tüm düðünlerin ve davetlerin yaz aylarýnda  -"Buyurun, yeni demlemiþtim,  yapýlabilecek çok fazla bir þey kal-
       ustalarýnýn belirlemesi. Düðün yapacak aile-  týlabileceði bir tarih belirlemeye çalýþýr. Ancak  yapýlmasý buna karþýlýk dolma ustalarýnýn  bir bardak çayýmý için, hem de ko-  mamýþtý zaten. Ýskilip, Safranbolu
       ler ve hac dönüþü daveti verecek olan hacý-  Ýskilip'te durum çok daha farklý. Düðünlerin  azlýðýna baðlanýyor. Haftada ortalama 10-20  nuþalým." dedi.  olma þansýný kaçýrmýþtý yani.
       lar gün belirlemeden önce dolma ustalarýna  en önemli unsuru dolma olunca en önemli ki-  arasý düðün daveti verildiði göz önüne alýn-  Nazlanmadan içeri girdik ve ha-  Baþka trenlerin de kaçýrýlmama-
       gitmek zorunda. Dolma ustasýnýn boþ günü  þi de dolma ustalarý oluyor. Aileler düðün gü-  dýðýnda dolma ustasýnýn önemi anlaþýlýyor.  sýr sandalyelere oturduk. Küçük tü-  sý dileklerimle…


         Engelli raporuyla araç alanlar                                        Soylu:                   Çok              kaza               yapan

         kaskodan muaf olacak



           Engelli raporu ile ÖTV ve MTV'den  belgeleyenlerden engellilik derecesi  sürücü               eðitime                     alýnacak
         muaf olarak alýnan araçlarýn sürücüle-  yüzde 90 veya daha fazla olup teker-
         rine Yargýtay'dan kötü haber geldi.  lekli sandalye veya sedye ile binilmesi-
         Özürlü yakýnlarý üzerine araç alýp di-  ne ve seyahat edilmesine uygun terti-  Ýçiþleri Bakaný Süleymen  gede trafik kazalarýnda önemli  "TEDES'Ý KALDIRDIK"  dýðýmýz ve uygulamaya çalýþtýðý-
         reksiyonuna geçen sürücüler kaza  bat yaptýran malul ve engelliler beþ yýl-  Soylu, çok kaza yapan sürücü-  derecede azalma olduðunu ifa-  Trafik, Elektrik, Elektronik  mýz yöntemlerin meyvelerini bu
         yaptýklarý takdirde kaskodan da muaf  da bir sürücü dahil 9 kiþilik oturma ye-  leri Eskiþehir'de eðitime alacak-  de eden Bakan Soylu, "Özellikle  Denetleme Sistemi'ni (TEDES)  süreç içerisinde sürekli almaya
         olacaklar. Engelli raporu ile ÖTV ve  ri olan ÖTV'siz sýfýr araç alabiliyor.
         MTV'den muaf olarak alýnan araçlarýn                                  larýný belirtti.            otobanlarda belli bir hýz limitinin  de kaldýrdýklarýný anýmsatan  çalýþacaðýz."
         sürücülerine Yargýtay'dan kötü haber  YARGITAY'DAN                      Ýçiþleri Bakaný Süleymen  üzerine çýkma konusunu kontrol  Soylu, þunlarý kaydetti: "Þimdi-
         geldi. Özürlü yakýnlarý üzerine araç  KASKO ENGELÝ                    Soylu, Eskiþehir'de bir trafik oku-  altýna aldýk. Uygulamanýn baþla-  den sonra yavaþ yavaþ Elektro-  "ÇOK KAZA YAPANI
         alýp direksiyonuna geçen sürücüler  Engelli vatandaþlara tüm bu haklar  lu kuracaklarýný belirterek "Trafik  dýðý geçen yýl 1 Temmuz ile bu  nik Denetleme Sistemi'ni uygu-  EÐÝTÝME ALACAÐIZ"
         kaza yaptýklarý takdirde kaskodan da  tanýnýrken Tokat'ýn Turhal ilçesinde ise  pisti, sürücü eðitim alaný oluþtu-  yýl 1 Temmuz arasýnda elde etti-  lamaya koyacaðýz. Nedeni þuy-  Bakan Süleyman Soylu, tra-
         muaf oluyorlar. Yüksek mahkeme, en-  milyonlarca kiþiyi yakýndan ilgilendiren  racaðýz. Bir taraftan Türkiye'de  ðimiz sonuçlar, ölümlü ve yara-  du; 200'er, 500'er metre arayla  fik konusunda polislerin uzman-
         gelli aracýný baþkasý kullanýrken kaza  ilginç bir geliþme yaþandý. Ýlçe merke-  en çok kaza yapan, kazaya karý-  lamalý trafik kazalarýnda yüzde 7  trafik cezalarýnýn kesildiði, va-  laþmasý için eðitimler verdiklerini
         yapmasý halinde kasko þirketinin öde-  zinde meydana gelen kazada, yüzde  þan sürücülerimizi orada eðitime  bir iyileþme saðladýk, yüzde 6 da  tandaþýn evine gittiði zaman da  de aktararak, sözlerini þöyle ta-
         me yapmayacaðýna hükmetti.       90'ýn üzerinde engelli kiþiye ait otomo-  alacaðýz, bir taraftan da buna  ölümlerde eksilme saðladýk. Bu,  bir kâbusla karþýlaþtýðý tablo  mamladý: "Sadece eðitimleri bu-
                                          bilde büyük çapta maddi hasar mey-   meyilli olan sürücülerimizi eði-  geliþmiþ ülkelerde, özellikle Av-  önümüzdeydi. Þimdi tüm bunla-  rada tutmayacaðýz, inþallah Es-
           ENGELLÝ YAKINLARI ÖTV VE       dana geldi. Hasar bedelini aracý kas-  timlere almýþ olacaðýz" dedi.  rupa gibi ülkelerde bir yýlda elde  rý Türk Standartlarý Enstitüsü da-  kiþehir'de bir trafik okulu, trafik
           MTV'DEN MUAF OLUYORDU          kolattýðý sigorta þirketinden almak iste-                        edilemeyecek kadar büyük bir  hil, Bilim, Sanayi ve Teknoloji  pisti, sürücü eðitim alaný oluþtu-
           TÜÝK verilerine göre Türkiye'de 5  yen araç sahibi kaskodan onay alama-  "TUZAK RADAR           rakamdýr."                   Bakanlýðý dahil, uluslararasý ku-  racaðýz. Bir taraftan Türkiye'de
         milyonun üzerinde engelli vatandaþ  yýnca büyük þok yaþadý. Þirket, kaza  UYGULAMASINI                                         rallar dahil, bir yöntemle bugün  en çok kaza yapan, kazaya karý-
         bulunuyor. Yani Türkiye nüfusunun  anýnda aracý otomobil sahibinin deðil  KALDIRDIK"                 "ARAÇ SAYISI ARTTI,       bir noktaya getirmiþ durumda-  þan sürücülerimizi orada eðitime
         yüzde 7'sini engelliler oluþturuyor. Bu-  baþka birinin kullandýðý gerekçesiyle  Plakaya yazýlan ceza oranýný  KAZALAR AZALDI"  yýz. Yavaþ yavaþ bizim istediði-  alacaðýz, bir taraftan da buna
         nun yüzde 43'ü erkek, yüzde 57'si ka-  ödeme yapýlamayacaðýný bildirdi. Tur-  azaltýp, yüz yüze ceza oranýný  Trafikteki en önemli sorunlar-  miz ölçütlerde bunlarý açmaya  meyilli olan sürücülerimizi eði-
         dýn. Vergi muafiyetlerinden çalýþma  hal 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ka-  bununla dengelemeye çalýþtýk-  dan birinin emniyet kemeri, di-  ve bu denetleme sistemine de  timlere almýþ olacaðýz. Ayný za-
         haklarýna, fatura indirimlerinden oto-  pýsýný çalan araç sahibi, ÖTV'den mu-  larýný da anlatan Soylu, þöyle  ðerinin de süratle ilgili olduðunu  bir þekilde geçmeye baþladýk.  manda burada cari görevlerini
         mobilde düþük fiyata kadar pek çok  af olarak satýn aldýðý araçtaki hasarýn  konuþtu: "Bu tedbiri aldýðýmýzda  vurgulayan Soylu, þöyle dedi:  Buradaki temel mesele ceza  yapan trafik polislerimizin de
         hak engelli vatandaþlarýn hizmetine  karþýlanmasýný talep etti. Davalý sigor-
         sunuluyor.                       ta þirketi avukatý ise aracý baþkasýnýn  arkadan yazýlan ceza oraný yüz-  "Biz bu uygulamayý gerçekleþtir-  yazmak deðil, hýzý kontrol altýna  sürdürülebilir eðitimini mümkün
           Yüzde 90 ve üzeri engelli yakýný  kullandýðý gerekçesiyle davanýn red-  de 75, yüz yüze yazýlan ceza  meye baþlayýnca özellikle 'Oto-  almak ve kurallarýn iyi uygulan-  olduðu ölçülerde ortaya koyma-
         olanlar ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) ve  dedilmesini istedi. Mahkeme, bin 500  oraný yüzde 25'ti. Þimdi bunu  yollarda araç sayýsýnda bir düþ-  masýný saðlayabilmektir. Gerek  ya çalýþacaðýz. Halen 6 bin 242
         MTV (Motorlu Taþýtlar Vergisi) muafi-  liralýk hasar bedeli ile bin liralýk deðer  50'ye 50 yani yarý yarýya getirme  me olur mu?' diye endiþe duy-  bu sistemden önceki uyarý lev-  personel ve 1167 ekiple yürütü-
         yetli sýfýr araç alabiliyor. Ayrýca yüzde  kaybý bedelini talep eden davacýnýn  noktasýnda bir iradeye kadar  duk ama tam tersi oldu. 1 Tem-  halarý gerek bunlarýn bulunduk-  len bölge trafik denetlemelerine
         90 ve üzeri engelli yakýný olanlar, en-  haksýz olduðuna hükmetti. Davacý ka-  ilerlemiþ durumdayýz. Bu nokta-  muz 2017 ile 1 Temmuz 2018  larý yerlerin aslýnda tam da bizim  1750 personelle oluþturacaðý-
         gelli yakýný tarafýndan kullanýlmasý ve  rarý temyiz edince devreye Yargýtay  dan hareketle tuzak radar uygu-  arasýnda otoyollarda araç sayýsý  iþimize yarar, kazalarý engelle-  mýz 292 ekip ilave ediyoruz."
         engelli kiþinin ortopedik engelli olmasý  17. Hukuk Dairesi girdi. Daire, mahke-  lamasýný kaldýrdýk. Yine algýla-  yüzde 25 arttý. Bu da çok önem-  yebilecek þehir içi trafik güvenli-  Konuþmanýn ardýndan Ýçiþle-
         þartý ile yurt dýþýndan özel tertibatlý  me kararýný onadý. Emsal nitelikteki  nan yakalanma riski duygusu  li. Bir yýlda otoyollardaki araç sa-  ðini kontrol altýna alabilecek, þe-  ri Bakaný Süleyman Soylu,
         araç getirtebiliyor. Engellilik durumlarý-  kararla; bir yakýnýnýn üzerine aldýðý  için bir adým daha attýk. Maket  yýsý yüzde 25 artmasýna raðmen  hirler arasý trafikte de bir þekilde  Emniyet Genel Müdürü Celal
         nýn araçlarý bizzat kullanamayacak ve  aracý kullananlarýn kaza yapmasý ha-  trafik uygulamasýný gerçekleþtir-  kazalar yüzde 7, ölümler de yüz-  hýzdan ve süratten kaza yapma-  Uzunkaya ve Kýrýkkale Valisi
         sürekli olarak tekerlekli sandalye veya  linde kaskodan yararlanamayacaklarý  dik."               de 6 oranýnda azalmýþtýr. De-  sýný engelleyebilecek bir yol yön-  Mehmet Ýlker Haktankaçmaz,
         sedye kullandýklarýný saðlýk raporu ile  hüküm altýna alýnmýþ oldu.     Bu uygulamayla maket trafik  mek ki tedbir bizim açýmýzdan  tem belirlendi. Bu konuda da  dereceye giren polislere sertifi-
                                                                               ekipmanlarýnýn bulunduðu böl-  çok önemli ve vazgeçilmezdir."  önemli adýmlar atýldý. Bu uygula-  kalarýný verdi.
   1   2   3   4   5   6   7   8